گروه پژوهشی مطالعات ازدواج و طلاق سنجش، ارزیابی و مداخلات زوج‌درمانی 3 پیاپی 9 1405 02 01 Development of a Causal Model of Marital Adjustment Based on Attachment Styles, Self-Differentiation, and Sense of Psychological Coherence: The Mediating Role of Marital Expectations تدوین مدل علّی سازگاری زناشویی بر اساس سبک‌های دلبستگی، تمایزیافتگی خود و احساس انسجام روانی با نقش میانجی انتظارات زناشویی 1 27 FA راضیه اسماعیل دخت گروه روانشناسی، واحد مرودشت، دانشگاه آزاداسلامی، مرودشت، ایران نادره سهرابی شگفتی گروه روانشناسی، واحد مرودشت، دانشگاه آزاد اسلامی، مرودشت، ایران سوسن سهامی گروه جامعه شناسی، واحد مرودشت، دانشگاه آزاداسلامی، مرودشت، ایران سیامک سامانی گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران Journal Article 1404 11 26 <p>This study aimed to develop and test a causal model of marital adjustment based on attachment styles, self-differentiation, and sense of psychological coherence, with marital expectations as a mediator among married women in Shiraz, Iran. This applied study employed a descriptive–correlational design based on structural equation modeling. The statistical population comprised all married women residing in the 11 municipal districts of Shiraz in autumn 2024. Using multistage cluster random sampling, 342 women were selected. Data were collected using Spanier’s Dyadic Adjustment Scale, Omidvar’s Marital Expectations Questionnaire, the Hazan and Shaver Adult Attachment Questionnaire, Drake’s Self-Differentiation Scale, and Antonovsky’s Sense of Coherence Scale. Data analysis was conducted using SPSS version 27 and SmartPLS version 3.2.8. Partial least squares structural equation modeling and bootstrapping procedures were applied to assess the measurement model, direct paths, indirect effects, and overall model fit. Secure attachment, self-differentiation, and sense of psychological coherence had positive and significant direct effects on both marital expectations and marital adjustment, whereas avoidant attachment had negative and significant effects on both variables. The direct effects of anxious attachment on marital expectations and marital adjustment were not significant. Marital expectations positively predicted marital adjustment (β=0.470, p&lt;0.001). Moreover, marital expectations significantly mediated the relationships of secure attachment (β=0.138, p&lt;0.001), avoidant attachment (β=-0.067, p=0.006), self-differentiation (β=0.111, p&lt;0.001), and sense of psychological coherence (β=0.073, p=0.001) with marital adjustment. However, the indirect effect of anxious attachment was not significant. The model explained 34.6% of the variance in marital expectations and 55.9% of the variance in marital adjustment. The goodness-of-fit indices supported the adequacy of the proposed structural model. Marital expectations represent a central psychological mechanism through which attachment-related characteristics and individual psychological resources influence marital adjustment. Interventions aimed at developing realistic and constructive marital expectations, strengthening secure attachment, improving self-differentiation, and enhancing psychological coherence may therefore contribute to more effective clinical and preventive programs for couples.</p> <p><a name="_Toc227740300"></a></p> <p>پژوهش حاضر با هدف تدوین و آزمون مدل علّی سازگاری زناشویی بر اساس سبک‌های دلبستگی، تمایزیافتگی خود و احساس انسجام روانی با میانجی‌گری انتظارات زناشویی در زنان متأهل شهر شیراز انجام شد. این پژوهش کاربردی با روش توصیفی–همبستگی و طرح مدل‌سازی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی زنان متأهل ساکن مناطق یازده‌گانه شهر شیراز در پاییز ۱۴۰۳ بود که از میان آنان ۳۴۲ نفر با روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از مقیاس سازگاری زناشویی اسپانیر، پرسشنامه انتظارات زناشویی امیدوار، پرسشنامه سبک‌های دلبستگی هزن و شیور، مقیاس تمایزیافتگی خود دریک و مقیاس احساس انسجام روانی آنتونوفسکی گردآوری شدند. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS نسخه ۲۷ و SmartPLS نسخه ۳.۲.۸ و با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی و روش بوت‌استرپ انجام شد. دلبستگی ایمن، تمایزیافتگی خود و احساس انسجام روانی اثر مثبت و معناداری بر انتظارات زناشویی و سازگاری زناشویی داشتند، درحالی‌که اثر دلبستگی اجتنابی بر هر دو متغیر منفی و معنادار بود. اثر مستقیم دلبستگی اضطرابی بر انتظارات و سازگاری زناشویی معنادار نبود. انتظارات زناشویی اثر مثبت و معناداری بر سازگاری زناشویی داشت (β=0.470، p&lt;0.001). همچنین، انتظارات زناشویی رابطه دلبستگی ایمن (β=0.138، p&lt;0.001)، دلبستگی اجتنابی (β=-0.067، p=0.006)، تمایزیافتگی خود (β=0.111، p&lt;0.001) و احساس انسجام روانی (β=0.073، p=0.001) با سازگاری زناشویی را به‌طور معناداری میانجی‌گری کرد؛ اما اثر غیرمستقیم دلبستگی اضطرابی معنادار نبود. مدل ۵۵.۹ درصد از واریانس سازگاری زناشویی را تبیین کرد و از برازش مطلوبی برخوردار بود. انتظارات زناشویی سازوکاری محوری در انتقال اثر ویژگی‌های دلبستگی و منابع روان‌شناختی فردی به سازگاری زناشویی است؛ بنابراین، اصلاح انتظارات زناشویی و تقویت دلبستگی ایمن، تمایزیافتگی خود و احساس انسجام روانی می‌تواند مبنایی مؤثر برای مداخلات بالینی و پیشگیرانه زوج‌محور باشد.</p> https://www.jctaei.com/index.php/jctaei/article/download/94/82