گروه پژوهشی مطالعات ازدواج و طلاق سنجش، ارزیابی و مداخلات زوج‌درمانی 2 پیاپی 7 2025 12 22 Explaining Couples’ Meaning-Making Patterns of Extramarital Relationships in the Context of Social Media تبیین الگوی معنابخشی زوج‌ها به روابط فرازناشویی در بستر شبکه‌های اجتماعی 1 12 FA الهه زمانی گروه مشاوره خانواده، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران کیوان موسوی‌اصل گروه روان‌شناسی عمومی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران سحر کریمی گروه روان‌شناسی عمومی، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران Journal Article 2025 10 28 <p>This study aimed to explain couples’ meaning-making patterns of extramarital relationships formed or perceived within social media contexts. This qualitative study was conducted using thematic analysis. The research population consisted of married couples living in Tehran who had directly or indirectly experienced social media-related extramarital relationships in their marital life. Participants were selected through purposive sampling based on predefined inclusion criteria, and recruitment continued until theoretical saturation was achieved. The final sample included 24 participants, comprising 12 women and 12 men from 12 couples. Data were collected through in-depth semi-structured interviews. Each interview lasted between 50 and 85 minutes, was audio-recorded with participants’ consent, transcribed verbatim, and analyzed using NVivo software. To enhance trustworthiness, member checking, recoding, inter-coder agreement, analytic memoing, and thick description were employed. Data analysis led to the identification of five main categories: the fluidity of infidelity boundaries in digital spaces, the search for being seen and compensating for emotional deprivation, gradual normalization and moral compartmentalization, digital secrecy and crisis of trust, and the re-meaning of marital commitment after encountering online extramarital involvement. The findings indicated that social media-related extramarital relationships are often experienced not as sudden events but as gradual, ambiguous, emotional, and interpretive processes in which couples oscillate between meanings such as harmless joking, ordinary communication, emotional intimacy, emotional betrayal, and marital threat. Extramarital relationships in social media contexts should be understood not merely as sexual or communicative behaviors but as meaning-based, boundary-related, and relational phenomena. Understanding this issue requires simultaneous attention to emotional deprivation, couple-specific norms, digital secrecy, trust structures, and the redefinition of commitment in contemporary marital life.</p> <p>هدف: هدف پژوهش حاضر تبیین الگوی معنابخشی زوج‌ها به روابط فرازناشویی شکل‌گرفته یا ادراک‌شده در بستر شبکه‌های اجتماعی بود. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شد. جامعه پژوهش شامل زوج‌های ساکن شهر تهران بود که تجربه مواجهه مستقیم یا غیرمستقیم با روابط فرازناشویی در شبکه‌های اجتماعی را در زندگی زناشویی خود گزارش می‌کردند. مشارکت‌کنندگان به روش نمونه‌گیری هدفمند و با رعایت معیارهای ورود انتخاب شدند و فرایند نمونه‌گیری تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. در نهایت، ۲۴ نفر شامل ۱۲ زن و ۱۲ مرد از ۱۲ زوج در پژوهش شرکت کردند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته عمیق گردآوری شد. هر مصاحبه بین ۵۰ تا ۸۵ دقیقه طول کشید، ضبط شد، به‌صورت کلمه‌به‌کلمه پیاده‌سازی گردید و با استفاده از نرم‌افزار NVivo تحلیل شد. برای افزایش اعتبار داده‌ها از بازبینی مشارکت‌کنندگان، کدگذاری مجدد، توافق میان کدگذاران، یادداشت‌برداری تحلیلی و توصیف غنی زمینه استفاده شد. تحلیل داده‌ها به استخراج پنج مقوله اصلی انجامید: سیال‌شدن مرزهای خیانت در فضای مجازی، جست‌وجوی دیده‌شدن و جبران خلأ عاطفی، عادی‌سازی تدریجی و دوپاره‌سازی اخلاقی، پنهان‌کاری دیجیتال و بحران اعتماد، و بازمعنابخشی تعهد زناشویی پس از مواجهه با رابطه فرازناشویی آنلاین. یافته‌ها نشان داد که روابط فرازناشویی در شبکه‌های اجتماعی غالباً نه به‌صورت رخدادی ناگهانی، بلکه در قالب فرایندی تدریجی، مبهم، هیجانی و تفسیری تجربه می‌شوند؛ فرایندی که در آن زوج‌ها میان «شوخی»، «ارتباط ساده»، «همدلی عاطفی»، «خیانت هیجانی» و «تهدید زناشویی» در نوسان قرار می‌گیرند. روابط فرازناشویی در بستر شبکه‌های اجتماعی بیش از آنکه صرفاً رفتاری جنسی یا ارتباطی تلقی شود، پدیده‌ای معنایی، مرزی و رابطه‌ای است که فهم آن مستلزم توجه هم‌زمان به خلأهای عاطفی، هنجارهای زوجی، پنهان‌کاری دیجیتال، ساختار اعتماد و بازتعریف تعهد در زندگی زناشویی معاصر است.</p> https://www.jctaei.com/index.php/jctaei/article/download/39/41