گروه پژوهشی مطالعات ازدواج و طلاق سنجش، ارزیابی و مداخلات زوج‌درمانی 2 پیاپی 7 2025 12 22 A Qualitative Analysis of the Lived Experience of Emotional Silence among Couples with Insecure Attachment Patterns in Marital Relationships تحلیل کیفی تجربه زیسته زوج‌های دارای الگوهای دلبستگی ناایمن از سکوت هیجانی در روابط زناشویی 1 12 FA مریم سادات نیک‌خواه گروه روان‌شناسی خانواده، دانشگاه گیلان، رشت، ایران Journal Article 2025 10 26 <p>This study aimed to explore the lived experience of emotional silence among couples with insecure attachment patterns in marital relationships. This qualitative study was conducted using an interpretative phenomenological approach. The participants included 18 married couples, corresponding to 36 individuals living in Tehran, who were selected through purposive sampling based on recurrent experiences of emotional silence and signs of insecure attachment in their marital relationships. Data were collected exclusively through in-depth semi-structured interviews. Each interview lasted approximately 50 to 80 minutes, and sampling continued until theoretical saturation was achieved. Saturation occurred after interviews with 16 couples, and two additional couples were interviewed to confirm saturation. All interviews were audio-recorded with informed consent, transcribed verbatim, and analyzed through thematic analysis using NVivo software. To enhance the trustworthiness of the findings, member checking, peer debriefing, analytic memo-writing, and an audit trail were employed. The analysis yielded five main categories: “silence as a protective shield against vulnerability,” “silence as silent protest and attachment testing,” “the pursuit–withdrawal cycle in marital conflict,” “psychological erosion caused by unexpressed emotions,” and “the search for relational safety to break silence.” The findings indicated that emotional silence among couples with insecure attachment patterns is not merely the absence of verbal communication. Rather, it functions as a defensive, regulatory, relational, and protest-based strategy shaped by fear of rejection, shame about emotional need, difficulty labeling emotions, and the expectation of being understood without direct disclosure. Emotional silence in couples with insecure attachment patterns is a multilayered relational phenomenon with both protective and destructive functions. Although it may temporarily reduce overt conflict or protect individuals from anticipated rejection, it gradually intensifies emotional distance, misunderstanding, loneliness, and maladaptive interactional cycles. Attachment-based couple therapy, emotional literacy training, and interventions aimed at reconstructing safe emotional dialogue may be effective in reducing emotional silence and improving marital intimacy.</p> <p>هدف پژوهش حاضر، واکاوی پدیدارشناختی تجربه زیسته زوج‌های دارای الگوهای دلبستگی ناایمن از سکوت هیجانی در روابط زناشویی بود. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی تفسیری انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل ۱۸ زوج، یعنی ۳۶ فرد متأهل ساکن تهران بودند که به‌صورت هدفمند و با ملاک برخورداری از تجربه تکرارشونده سکوت هیجانی و نشانه‌های دلبستگی ناایمن در رابطه زناشویی انتخاب شدند. داده‌ها صرفاً از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته عمیق گردآوری شد. هر مصاحبه بین ۵۰ تا ۸۰ دقیقه به طول انجامید و فرایند نمونه‌گیری تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت؛ به‌گونه‌ای که پس از مصاحبه با ۱۶ زوج، مضمون جدیدی ظاهر نشد و دو زوج دیگر برای اطمینان از اشباع مصاحبه شدند. داده‌ها پس از پیاده‌سازی کامل، با استفاده از تحلیل مضمون و به کمک نرم‌افزار NVivo تحلیل شدند. برای افزایش اعتبار یافته‌ها از بازبینی مشارکت‌کنندگان، بازبینی همکار پژوهشی، یادداشت‌برداری تحلیلی و حفظ مسیر ممیزی استفاده شد. تحلیل مصاحبه‌ها به استخراج پنج مقوله اصلی منجر شد: «سکوت به‌مثابه سپر محافظ در برابر آسیب‌پذیری»، «سکوت به‌مثابه اعتراض خاموش و آزمون دلبستگی»، «چرخه تعقیب‌گری ـ کناره‌گیری در تعارض‌های زناشویی»، «فرسایش روانی ناشی از هیجان‌های بیان‌نشده» و «جست‌وجوی امنیت ارتباطی برای شکستن سکوت». یافته‌ها نشان داد که سکوت هیجانی برای زوج‌های دارای دلبستگی ناایمن صرفاً فقدان گفت‌وگو نیست، بلکه نوعی راهبرد دفاعی، اعتراضی، تنظیمی و رابطه‌ای است که در بستر ترس از طرد، شرم از نیازمندی، ناتوانی در نام‌گذاری هیجان و انتظار برای فهمیده‌شدن بدون بیان مستقیم شکل می‌گیرد. سکوت هیجانی در زوج‌های دارای الگوهای دلبستگی ناایمن، پدیده‌ای چندلایه است که هم کارکرد محافظتی و هم پیامد فرساینده دارد. این سکوت اگرچه در کوتاه‌مدت از تجربه تعارض آشکار یا طرد مستقیم جلوگیری می‌کند، در بلندمدت موجب تشدید فاصله عاطفی، افزایش سوءبرداشت، کاهش صمیمیت و تثبیت چرخه‌های ناکارآمد ارتباطی می‌شود. مداخلات زوج‌درمانی مبتنی بر دلبستگی، آموزش سواد هیجانی و بازسازی گفت‌وگوی ایمن می‌تواند نقش مهمی در کاهش سکوت هیجانی و ارتقای کیفیت رابطه زناشویی داشته باشد.</p> https://www.jctaei.com/index.php/jctaei/article/download/37/39