گروه پژوهشی مطالعات ازدواج و طلاق سنجش، ارزیابی و مداخلات زوج‌درمانی 2 پیاپی 3 2025 04 10 A Review of Protective Psychological Factors in Marital Relationships بررسی عوامل روان‌شناختی محافظت‌کننده در روابط همسری 1 12 EN فرشته نیک‌اندیش گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران رضا موسوی گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران Journal Article 2025 02 02 <p>The purpose of this study was to comprehensively identify and explain protective psychological factors influencing stability and quality of marital relationships through a qualitative review of the scientific literature. This qualitative review employed a theoretical content analysis approach. After systematic database searching and screening, 20 eligible peer-reviewed articles were selected. Data were analyzed using qualitative content analysis supported by NVivo 14 software, following open, axial, and selective coding procedures. Data collection and analysis continued until theoretical saturation was achieved. Analysis revealed four core domains: emotional capital of couples, relational cognitive competencies, couples’ interactional skills, and individual protective psychological resources. These interconnected domains function synergistically to enhance marital adjustment, reduce destructive conflict patterns, and promote long-term marital satisfaction and stability. Strengthening emotional, cognitive, interactional, and individual psychological resources simultaneously provides a powerful framework for improving marital health and developing effective preventive and therapeutic interventions for couples.</p> <p>هدف این پژوهش تبیین جامع عوامل روان‌شناختی محافظت‌کننده مؤثر بر پایداری و کیفیت روابط همسری بر اساس مرور کیفی نظام‌مند ادبیات علمی است. پژوهش حاضر یک مطالعه مروری کیفی با رویکرد تحلیل نظری است که از طریق جستجوی نظام‌مند پایگاه‌های علمی معتبر انجام شد. پس از غربالگری اولیه و ارزیابی معیارهای ورود، ۲۰ مقاله علمی مرتبط انتخاب گردید. داده‌ها با استفاده از تحلیل محتوای کیفی و به کمک نرم‌افزار NVivo نسخه ۱۴ کدگذاری و تحلیل شدند. فرایند تحلیل شامل کدگذاری باز، محوری و انتخابی بود و گردآوری داده‌ها تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. نتایج تحلیل منجر به شناسایی چهار مقوله اصلی شامل سرمایه هیجانی زوجین، توانمندی‌های شناختی رابطه‌ای، مهارت‌های تعاملی زوجین و منابع روان‌شناختی فردی محافظت‌کننده گردید. این عوامل در تعامل پویا با یکدیگر، با تقویت سازگاری زوجین، کاهش تعارضات مخرب و افزایش رضایت زناشویی، نقش اساسی در حفظ ثبات روابط همسری ایفا می‌کنند. یافته‌ها نشان می‌دهد که تقویت همزمان مؤلفه‌های هیجانی، شناختی، تعاملی و فردی می‌تواند به‌طور معناداری کیفیت و پایداری روابط همسری را ارتقا دهد و مبنای مؤثری برای طراحی مداخلات پیشگیرانه و درمانی در حوزه خانواده فراهم آورد.</p> https://www.jctaei.com/index.php/jctaei/article/download/11/6